De Verzoening

Een typisch Frank Boeijen nummer dat zich al jarenlang handhaaft in de bovenste regionen van de Top 2000. Op het eerste gehoor gaat de verzoening over een geliefde van vroeger. Toch lijkt het nummer vooral te gaan over iemand die worstelt met zichzelf en verlangt naar heelheid en zelfacceptatie.

Een cliënt, die twijfelde of hij in staat was zijn eigen gedragspatroon te doorbreken, vroeg me hoeveel procent van zijn eigenschappen bepaald waren door zijn genen. Het is het oude nature versus nurture debat: zijn we bepaald door onze genetische bedrading of spelen omgeving, opvoeding en ervaringen een doorslaggevende rol? Tweelingstudies houden de invloed van erfelijkheid en omgeving op 49 versus 51 procent. Waarbij bovendien de interactie tussen beide factoren bepalend is. Maar dat was niet het antwoord op de vraag achter zijn vraag.

De niet-gestelde vraag die ik hoorde was: ‘kan ik mijn aard veranderen of heeft dat toch geen zin, vanwege mijn familieachtergrond?’ Ik vroeg hem of we het antwoord op die vraag echt zeker konden weten. Was de aanname dat het ofwel het één, ofwel het ander is, wel terecht? En als we het antwoord zouden weten, zou het hem helpen? Het antwoord op die drie vragen was nee.

Toch bleef de niet-gestelde vraag hangen. Moeten we altijd blijven proberen te veranderen of moeten we onszelf accepteren? Moeten we ons verzetten, of verzoenen met wat er is? Op weg naar anders en beter, of herontdekken wat we wezenlijk zijn? Of is verzoening toch een soort capitulatie?

Hard blijven werken om iets te zijn wat je niet helemaal bent, ken ik goed. En ook dat hoe langer je dat blijft doen, hoe zwaarder het wordt. Totdat het niet meer te doen is. Dat zie ik ook bij mijn cliënten.

Ophouden met terugvechten en herontdekken wat je bent, is misschien nog ingewikkelder. Het is niet dat je vanzelf terugdrijft, als je stopt met tegen de stroom inzwemmen. Het pad dat je jaren hebt gevolgd laat sporen na die je niet kunt uitwissen.

Om je juiste pad te vinden, moet je het omarmen. Hierover gaat een gedicht van Hans Stolp. Volgens hem kiezen wij niet onze levensweg, maar kiest de weg ons: "De keuze is de wijze hoe die weg te gaan. Met onwil om de kuilen en de stenen, met verzet omdat de zon een weg die door ravijnen gaat, haast niet bereiken kan. Of met de wil om aan het einde van die weg milder te zijn, en wijzer, dan aan het begin."

De Verzoening gaat niet over het veranderen van onze levensweg maar om het aanvaarden ervan. Door het verleden te omarmen nemen we het heden in onze handen. "Maakt het niet makkelijker, maar wel helderder" zei mijn cliënt.