Het grote gat in onszelf. En wat we doen om het niet te hoeven voelen

Vier jaar geleden, in de laatste weken voor het overlijden van mijn vader, ging het prima met mij. Er was zóveel te organiseren. De dagelijkse zorg aan huis. Een bed in de woonkamer. Spoedopname in een verpleegtehuis. De coördinatie werd een dagtaak. Overleggen met de arts, de verpleging, maatschappelijk werk, de familie. Ik voelde me onmisbaar, speciaal, gehoord en gezien. In die weken was het gat in mijn eigenwaarde, het onbehagelijke gevoel er niet toe te doen, even helemaal opgevuld.

Dat bleef niet zo. Na zijn overlijden voelde het gat dubbel zo groot. Ik miste hem, maar ook de mogelijkheid om mijn gemis aan eigenwaarde te vullen. En een moeizaam proces om weer met eigenwaarde in contact te komen begon.

Volgens A.H. Almaas (#DiamondApproach en #TheoryOfHoles) lopen we allemaal rond met zulke gaten: verlies, teleurstelling, onrecht, trauma, pijn. Gaten die we niet willen voelen en daarom opvullen, om ze niet te hoeven voelen. We vullen ze met werk, relaties, prestaties, of materiële zaken. Met iets of iemand buiten onszelf. Onze samenleving is opgezet rond het vullen van gaten.

Maar het vullen werkt niet. Omdat het gat staat voor iets anders: voor het verloren contact met (een deel van) onze essentie. Die omvat kwaliteiten als moed, compassie, kracht, waarde en liefde. We bezitten ze wel, maar zijn ervan afgesneden door traumatische ervaringen of conflicten in de kindertijd. Om onszelf te beschermen hebben we ooit een deel van onszelf losgelaten. En een gedragspatroon ontwikkeld waarmee we het gemis maskeren. Het gedragspatroon zijn we als deel van onszelf gaan ervaren.

Het gemis blijft. Het is pijnlijk en we blijven er instinctief van weg. Toch is juist het bewust ervaren van het gat en het verloren contact de weg naar herstel. Heftige emoties zoals verdriet, gekwetsheid, jaloezie, boosheid, haat en angst duiden altijd op de aanwezigheid van gaten. Om effectief met die gaten om te gaan, is het nodig terug te keren naar de kern van wie we zijn. En de verloren delen van onze essentie te herontdekken.

Dit kan diepgaand en confronterend zijn. Als coach noem ik dit De Draak in de Bek kijken. Een rustige, veilige plek helpt hierbij. In de leegte ligt de kans opnieuw in contact te komen met je ware zelf. Wat ooit als een gemis voelde, blijkt vaak de weg terug naar vervulling en authenticiteit.

Illustratie: Layers of Change - Erik Johansson